Tại sao tàu ngầm lại thi thoảng phải nổi lên mặt nước? Chúng có thể lặn dưới nước mãi mãi ko?

Tàu ngầm là những cỗ máy hằng hải to lớn – chúng lặn sâu dưới nước và giữ như vậy trong 1 khoảng thời gian khá dài, để thực hiện những nhiệm vụ quân sự hoặc những nghiên cứu dưới nước khác. Lợi thế lớn nhất mà chúng đem lại, đặc biệt là trong lĩnh vực quân sự, đó là chúng có thể ẩn mình dưới nước, tránh những “con mắt” dòm ngó của địch. Thực tế thì đó là lý do lớn nhất mà chúng được dùng trong cuộc chiến tranh thế giới bởi hải quân Đức để phá hủy các tàu chiến của quân đồng minh.

Một chiếc tàu ngầm của Đức trong Chiến tranh Thế giới thứ 2 (Nguồn ảnh: Cục lưu trữ Liên bang Đức/Wikipedia Commons)

Tuy nhiên, ngay lúc tàu ngầm nổi lên, tức là thời điểm chúng trở lại mặt nước, nó trở nên dễ dàng hơn rất nhiều để quân địch có thể tấn công. Điều đó giải thích tại sao người ta lại nói rằng: nếu bạn có thể làm 1 chiếc tàu ngầm nổi lên mặt nước, bạn đã thắng 1 nửa cuộc chiến.

Điều đó có nghĩa là: nếu việc nổi lên mặt nước gây nguy hiểm cho tàu và thủy thủ đoàn đến vậy, thì tại sao chúng vẫn phải nổi lên? Tức là, có điều gì ở đây làm cho tàu ngầm không thể cứ lặn mãi dưới nước? Liệu nó có thể lặn dưới nước trong suốt quá trình thực hiện nhiệm vụ không?

Nguồn ảnh: Pixabay

Để trả lời được câu hỏi này, sẽ tốt hơn nếu bạn hiểu 1 chút về tàu ngầm. Về cơ bản, tàu ngầm có thể chia làm 2 loại: loại chạy bằng diesel – điện, và 1 loại chạy bằng năng lượng hạt nhân.

Các tàu ngầm chạy bằng diesel điện được gọi là tàu ngầm diesel. Còn tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân được gọi là tàu ngầm hạt nhân.

Dù là loại tàu nào thì chúng đều phải nổi lên định kỳ, nhưng lý do cho việc này lại khác nhau đối với từng loại.

Tại sao tàu ngầm diesel lại phải nổi lên?

Động cơ diesel sản sinh ra năng lượng thông qua một quá trình đốt trong. Theo định nghĩa hồi cấp 3 chúng ta được học, thì sự cháy là quá trình đốt một thứ gì đó trong điều kiện có oxy. “Điều kiện có oxy” ở đây rất quan trọng, đặc biệt là trong trường hợp đối với các tàu lớn hoạt động dưới nước, cách xa nguồn cấp oxy trực tiếp.

Sạc lại pin

Theo như tên gọi, một tàu ngầm diesel chạy bằng động cơ diesel. Điều đó có nghĩa là chúng phải nổi lên bề mặt (hoặc ít nhất là bằng với độ sâu tiềm vọng). Các kính tiềm vọng trên tàu ngầm thường cao khoảng 18m (60 feet). Khi một tàu ngầm lặn ở độ sâu bằng với chiều cao của kính tiềm vọng, lúc đó tàu được gọi là đang ở độ sâu tiềm vọng.

Tàu ngầm phải ngoi lên mặt nước vài ngày 1 lần (hoặc thường xuyên hơn), không chỉ để lấy oxy sạch từ trên mặt nước, mà còn để thải bớt khí gas sinh ra trên tàu trong quá trình tàu hoạt động.

Có một thiết bị được gọi là “ống thở”, cho phép tàu hoạt động dưới nước trong khi vẫn lấy được oxy từ trên bề mặt nước. Một khi tàu nổi lên, các động cơ diesel của nó hoạt động và tạo ra năng lượng, dùng để sạc lại các viên pin giúp tàu hoạt động.

USS U-3008 (một tàu ngầm loại U-3008 cũ của Đức). Quang cảnh của tháp hình nón, với ống thở đang trồi lên. Được chụp tại trạm Key West Naval, Florida. Nguồn ảnh: USN/Wikipedia Commons.

Còn về tàu ngầm hạt nhân, theo 1 cách khác, hoạt động dựa trên các lò phản ứng hạt nhân, các lò phản ứng này sinh ra năng lượng đủ để các thiết bị điện trên tàu hoạt động, cùng với đó là các hệ thống hỗ trợ sự sống cho thủy thủ đoàn. Bởi vậy, không giống như tàu ngầm diesel, tàu ngầm hạt nhân có thể hoạt động hằng ngày, thậm chí hàng tuần, mà không cần phải nổi lên mặt nước. Thực tế thì, các lò phản ứng hạt nhân trên tàu ngầm có thể sinh ra năng lượng đủ để tàu hoạt động trong vài thập kỷ.

Liên lạc

Các tín hiệu radio thường hoạt động không được tốt ở sâu dưới nước, nhất là ở độ sâu mà các tàu ngầm thực hiện nhiệm vụ. Bởi vậy, cả tàu ngầm diesel hay tàu ngầm hạt nhân đều phải nổi lên mặt nước để trao đổi thông tin về căn cứ, và để nhận lệnh mơi, hoặc cũng để truyền đạt các thông tin quan trọng khác.

Cung cấp thực phẩm

Tàu ngầm hạt nhân có thể hoạt động dưới nước rất lâu, vậy nên việc chúng phải trở lại mặt nước để có thể nhận tiếp tế thực phẩm, giúp duy trì sự sống cho thủy thủ đoàn là điều rất dễ hiểu.

 

Bảo trì

Dù mạnh mẽ và bền bỉ thế nào đi nữa, thì tàu ngầm cũng chỉ là một cỗ máy. Nó có nhiều hệ thống khác bên trong: hệ thống điện, hệ thống cơ, hệ thống điện tử, hệ thống thủy lực v.v… giúp nó có thể hoạt động được dưới nước. Vào 1 lúc nào đó, 1 trong những hệ thống này có thể gặp trục trặc mà các thủy thủ đoàn không thể sửa nếu tàu ở dưới nước được. Và nếu bất cứ hệ thống nào gặp trục trặc nghiêm trọng, thuyền trưởng thường ra lệnh cho tàu trở lại mặt nước để có thể sửa chữa tốt hơn.

Một tàu ngầm đang được đưa vào cảng để sửa chữa. Nguồn ảnh: Pixabay.

Đừng quên rằng tàu ngầm được điều khiển bởi con người. Đôi lúc một người nào đó trên tàu có thể bị ốm, bị thương, và cần điều trị đúng đắn kịp thời. Ngoài ra, con người là loài động vật xã hội. Chúng có một “cuộc sống xã hội”, có nghĩa là chúng phải nói chuyện với bạn bè, gặp gỡ mọi người, đi du lịch các nơi, thưởng thức các món ăn khác nhau, xem TV, chơi game, ra ngoài đi dạo, lái xe và làm nhiều thứ “con người” khác.

Để đảm bảo thủy thủ đoàn không trở nên “điên rồ” vì ở trong một khối kim loại quá lâu, tách biệt hoàn toàn với thế giới bên ngoài, với gia đình và bạn bè, có những nhiệm vụ được đặt ra để thủy thủ đoàn có thể “xoay tua”, tức là không để cho bất kỳ một thủy thủ đoàn nào phải ở dưới nước quá lâu.

Theo Scienceabc

Luôn vui tươi, hay cười, dễ nổi nóng.

Bình luận

Email của bạn sẽ được bảo mật.